સુપ્રસિદ્ધ ગાયિકા આશા ભોંસલેનું નિધન થતા સમગ્ર દેશ શોકમાં ગરકાવ છે. રવિવારે 12 એપ્રિલના રોજ મુંબઈની હોસ્પિટલમાં તેમણે અંતિમ શ્વાસ લીધા હતા. હવે સોમવારે સાંજે તેમના અંતિમ સંસ્કાર હિન્દુ ધર્મ અને ખાસ કરીને મરાઠી બ્રાહ્મણ પરંપરા મુજબ કરવામાં આવશે.
અંતિમ સંસ્કારનો સમય અને સ્થળ
આશાજીના પુત્ર આનંદ ભોંસલેએ માહિતી આપી છે કે:
-
અંતિમ દર્શન: સોમવારે સવારે 11 વાગ્યે, તેમના નિવાસસ્થાન ‘કાસા ગ્રાન્ડે’ (લોઅર પરેલ, મુંબઈ) ખાતે.
-
અંતિમ સંસ્કાર: સોમવારે સાંજે 4 વાગ્યે, મુંબઈના ઐતિહાસિક શિવાજી પાર્ક સ્મશાનગૃહમાં.
મરાઠી બ્રાહ્મણ પરંપરા મુજબની વિધિ
મહારાષ્ટ્રના બ્રાહ્મણ સમુદાયમાં અંત્યેષ્ટિ માટે વિશિષ્ટ શાસ્ત્રોક્ત વિધિઓ કરવામાં આવે છે:
1. પાર્થિવ દેહની શુદ્ધિ:
હિન્દુ રીત-રિવાજ મુજબ, અંતિમ વિદાય પહેલા શરીરને સ્નાન કરાવી પવિત્ર કરવામાં આવે છે. મરાઠી પરંપરામાં મહિલાઓને નવી સાડી પહેરાવવામાં આવે છે અને ગંગાજળ તથા તુલસીના પાનનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
2. અંતિમ યાત્રા અને મંત્રોચ્ચાર:
પાર્થિવ દેહને દક્ષિણ દિશા તરફ લઈ જવામાં આવે છે, જેને યમનો માર્ગ માનવામાં આવે છે. આ દરમિયાન ‘રામ નામ સત્ય હૈ’ અને વૈદિક મંત્રોનું ઉચ્ચારણ કરવામાં આવે છે. મરાઠી ગ્રંથો ‘ધર્મસિંધુ’ અને ‘નિર્ણયસિંધુ’ માં આ વિધિઓનું સચોટ વર્ણન છે.
3. મુખાગ્નિ અને દાહ સંસ્કાર:
શાસ્ત્રો મુજબ, પુત્ર અથવા નજીકના સગા દ્વારા મુખાગ્નિ આપવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયા આત્માને મોક્ષ અપાવવા માટે અત્યંત મહત્વની માનવામાં આવે છે. આશાજીના કિસ્સામાં તેમના પરિવારજનો આ વિધિ પૂર્ણ કરશે.
4. અસ્થિ વિસર્જન અને શ્રાદ્ધ:
દાહ સંસ્કાર બાદ અસ્થિઓને પવિત્ર નદીમાં વિસર્જિત કરવામાં આવશે. ગરુડ પુરાણ મુજબ, 10મા કે 13મા દિવસે શ્રાદ્ધ અને પિંડદાનની વિધિ કરવામાં આવે છે, જે મરાઠી બ્રાહ્મણ પરિવારમાં અત્યંત કડક નિયમો સાથે નિભાવવામાં આવે છે.
