11 માર્ચ 2026 : પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા તણાવના કારણે વૈશ્વિક ઇંધણ સપ્લાય પર અસર પડી રહી છે. તેની અસર ભારતમાં LPG સપ્લાય પર પણ જોવા મળી રહી છે. ઘણા શહેરોમાં સિલિન્ડર બુકિંગ માટે લાંબી લાઈનો જોવા મળી રહી છે.
આ સ્થિતિમાં ઘરેલુ ગ્રાહકો માટે ગેસનો ઉપયોગ સમજદારીથી કરવો ખૂબ જ જરૂરી છે. જો તમને ખબર હશે કે એક કલાકમાં કેટલી LPG વપરાય છે, તો તમે સિલિન્ડર સમયસર બુક કરી શકશો અને ગેસ બચાવી પણ શકશો.
ભારતમાં કેટલા કિલોનું LPG સિલિન્ડર મળે છે?
ભારતમાં ઘરેલુ ઉપયોગ માટે સામાન્ય રીતે 14.2 કિલોનું LPG સિલિન્ડર ઉપયોગમાં લેવામાં આવે છે.
જ્યારે હોટલ અને વ્યાવસાયિક જગ્યાઓ પર સામાન્ય રીતે 17 કિલો અથવા 21 કિલોના સિલિન્ડર વપરાય છે.
LPGમાં કેટલી એનર્જી હોય છે?
LPGના 1 કિલો ગેસમાં લગભગ 46.1 મેગાજૂલ (MJ) જેટલી એનર્જી હોય છે.
આ એનર્જી વેલ્યુના આધારે ગણતરી કરીને જાણી શકાય છે કે કોઈ ગેસ ઉપકરણ એક કલાકમાં કેટલી LPG ખર્ચે છે.
LPG વપરાશ કેવી રીતે ગણવો?
ગેસની ખપત જાણવા માટે નીચેના સરળ સ્ટેપ સમજવા જરૂરી છે.
1️⃣ પહેલા તમારા ગેસ ઉપકરણની રેટિંગ જુઓ. તે સામાન્ય રીતે kW અથવા MJ/hr માં લખેલી હોય છે.
2️⃣ જો રેટિંગ kWમાં હોય, તો તેને MJ/hrમાં બદલવા માટે 3.6 થી ગુણાકાર કરો.
ઉદાહરણ:
જો ગેસ ગીઝર 5 kW નો હોય
5 × 3.6 = 18 MJ/hr
3️⃣ હવે આ સંખ્યાને LPGની એનર્જી વેલ્યુ 46.1 થી ભાગો.
આ રીતે જાણવા મળશે કે એક કલાકમાં કેટલો ગેસ ખર્ચાય છે.
આ ગણતરી મુજબ ગેસનો વપરાશ લગભગ 0.39 કિલો પ્રતિ કલાક થાય છે.
એક LPG સિલિન્ડર કેટલા કલાક ચાલે?
જો ગેસ ઉપકરણ સતત ચાલે તો 14.2 કિલોનું સિલિન્ડર લગભગ 36 કલાક સુધી ચાલી શકે છે.
હકીકતમાં ઘરેલુ ઉપયોગમાં ગેસ રોજ થોડો સમય જ વપરાય છે. તેથી એક સિલિન્ડર સામાન્ય રીતે ઘણા દિવસો સુધી ચાલે છે.
રસોઈ બનાવતી વખતે કેટલી LPG ખર્ચાય?
સામાન્ય 2 બર્નર ગેસ સ્ટોવમાં એક બર્નર લગભગ 7 MJ/hr ગેસ વાપરે છે.
જો બંને બર્નર સાથે ચાલુ હોય તો કુલ વપરાશ 14 MJ/hr થાય છે.
આ પ્રમાણે જો ગેસ 1 કલાક સતત ચાલે, તો લગભગ 0.30 કિલો LPG ખર્ચાય છે.
આ ગણતરી મુજબ 14.2 કિલોનું સિલિન્ડર લગભગ 46 કલાક સતત રસોઈ માટે ચાલી શકે છે.
LPG ગેસ બચાવવાના સરળ ઉપાય
ઘરમાં ગેસ બચાવવા માટે નીચેના ઉપાયો મદદરૂપ બની શકે છે.
- રસોઈ બનાવતી વખતે ભાંડું ઢાંકીને રાખો.
- દાળ અને અનાજને પહેલેથી ભીંજવી રાખો.
- જરૂર પડે ત્યારે જ તેજ આંચનો ઉપયોગ કરો.
- બર્નર સમયાંતરે સાફ રાખો.
- Energy efficient ગેસ સ્ટોવ પસંદ કરો.
- શક્ય હોય તો નાનો બર્નર વધુ ઉપયોગ કરો.
સામાન્ય રીતે લોકો 2 અથવા 3 બર્નર ગેસ સ્ટોવ વાપરે છે. પરંતુ ગેસ બચાવવા માટે એક બર્નરનો ઉપયોગ વધુ ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે.
