ભારતના રાફેલ અને સુખોઈ કરી શકે છે ચીનના J-20 ‘માઈટી ડ્રેગન’નો સામનો

તાજેતરની સેટેલાઇટ તસવીરોમાં એક મહત્વપૂર્ણ સૈન્ય ખુલાસો થયો છે. ચીને પોતાની સૌથી એડવાન્સ પાંચમી પેઢીના સ્ટેલ્થ ફાઈટર જેટ ચેંગદુ J-20 (માઈટી ડ્રેગન)ને વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) નજીકના એરબેઝ પર તૈનાત કર્યા છે. જાન્યુઆરી/જુલાઈ 2026ની તસવીરો અનુસાર, શિનજિયાંગના હોટન એરબેઝ પર 8 અને તિબ્બતના દમજંગ એરબેઝ પર 4 J-20 જેટ જોવા મળ્યા છે.

• હોટન એરબેઝ: લડાખના દૌલત બેગ ઓલ્ડીથી લગભગ 245 કિમી દૂર છે.

• દમજંગ એરબેઝ: અરૂણાચલ પ્રદેશના તવાંગથી લગભગ 344 કિમી ઉત્તર-પશ્ચિમમાં આવેલું છે.

ભારતીય સરહદ સામે J-20ની આ સૌથી મોટી તૈનાતી માનવામાં આવે છે.

J-20 ‘માઈટી ડ્રેગન’ની ખાસિયતો

J-20 એ ચીનનું પ્રથમ સ્વદેશી પાંચમી પેઢીનું (5th Gen) સ્ટેલ્થ મલ્ટીરોલ ફાઈટર જેટ છે:

• સ્ટેલ્થ ટેકનોલોજી: રડારથી બચવા માટે ખાસ શેપ અને કોટિંગ.

• ઝડપ અને રેન્જ: મહત્તમ ઝડપ 2,469 કિમી/કલાક અને કોમ્બેટ રેન્જ 2,000 કિમી છે.

• એડવાન્સ એન્જિન: તેમાં હવે નવું WS-15 એન્જિન લગાવવામાં આવી રહ્યું છે.

• હથિયારો: 200 કિમીથી વધુ રેન્જ ધરાવતી PL-15 મિસાઈલ અને PL-10 શોર્ટ રેન્જ મિસાઈલથી સજ્જ છે.

ભારતના ફાઈટર જેટ્સ સાથે સરખામણી

ભારત પાસે હાલમાં કોઈ સક્રિય 5th જનરેશન ફાઈટર જેટ નથી. ભારતનો AMCA (એડવાન્સ્ડ મીડિયમ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ) પ્રોજેક્ટ ચાલી રહ્યો છે, જે 2030ના દાયકામાં તૈનાત થશે.

હાલમાં ભારત પોતાના 4.5 જનરેશન વિમાનો પર નિર્ભર છે:

1. રાફેલ (Rafale)

• ફ્રાન્સ નિર્મિત 4.5 જનરેશન ઓમ્નીરોલ ફાઈટર.

• સ્પેક્ટ્રા ઈલેક્ટ્રોનિક વોરફેર સૂટ અને લાંબી રેન્જ ધરાવતી મીટીયોર (Meteor) મિસાઈલથી સજ્જ.

• સ્ટેલ્થ ન હોવા છતાં, તેના શક્તિશાળી રડાર અને ઈલેક્ટ્રોનિક સિસ્ટમથી J-20ને ટક્કર આપી શકે છે.

2. Su-30MKI

• ભારત પાસે 250થી વધુ સુખોઈ વિમાનો છે.

• સુપર-30 અપગ્રેડ હેઠળ તેમાં સ્વદેશી AESA રડાર અને અસ્ત્ર મિસાઈલ લગાવવામાં આવી રહી છે.

• તે બ્રહ્મોસ મિસાઈલ પણ વહન કરી શકે છે.

3. તેજસ Mk1A

• ભારતનું હળવું સ્વદેશી ફાઈટર જેટ, જે આધુનિક રડાર અને ક્ષમતા ધરાવે છે.

યુદ્ધનો નિર્ણાયક ફેક્ટર: માત્ર વિમાન નહીં, આખી સિસ્ટમ

J-20 પાસે ‘ફર્સ્ટ-લૂક-ફર્સ્ટ-શોટ’ (પહેલા જુઓ, પહેલા હુમલો કરો) નો લાભ છે. પરંતુ ભારતીય વાયુસેના પાસે:

• શ્રેષ્ઠ અને અનુભવી પાઈલટ્સ.

• ઉત્તમ મિસાઈલ સિસ્ટમ (Meteor, BrahMos).

• જમીન પરથી હવામાં પ્રહાર કરતી S-400 એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ.

• હિમાલય ક્ષેત્રમાં ભૌગોલિક સ્થિતિનો લાભ.

નિષ્ણાતોના મતે યુદ્ધ ફક્ત એક વિમાનથી નહીં પરંતુ સમગ્ર નેટવર્ક, રડાર, સેટેલાઇટ અને પાઇલટની કુશળતા પર જીતાય છે.