એશિયાના શેરબજાર માં પહેલીવાર એક બહુ મોટો ઉલટફેર જોવા મળ્યો છે. વૈશ્વિક શેરબજાર ના માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન (માર્કેટ કેપ)ની રેન્કિંગમાં તાઇવાને ભારતને પાછળ છોડી દીધું છે. આ સાથે જ તાઇવાને વિશ્વમાં પાંચમું સ્થાન મેળવી લીધું છે, જ્યારે ભારત એક સ્થાન નીચે સરકીને છઠ્ઠા નંબરે પહોંચી ગયું છે. તાઇવાનના આ આશ્ચર્યજનક ઉછાળા પાછળ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ક્રેઝ જવાબદાર છે.
વૈશ્વિક માર્કેટ કેપમાં વિવિધ દેશોની સ્થિતિ
હાલમાં વૈશ્વિક સ્તરે ટોચના દેશોનું માર્કેટ કેપ આ પ્રમાણે છે:
-
અમેરિકા: $૭૭.૯૬ ટ્રિલિયન (પ્રથમ સ્થાન)
-
ચીન: $૧૫.૫૭ ટ્રિલિયન (બીજું સ્થાન)
-
જાપાન: $૮.૬૭ ટ્રિલિયન (ત્રીજું સ્થાન)
-
હોંગકોંગ: $૭.૨૬ ટ્રિલિયન (ચોથું સ્થાન)
-
તાઇવાન: $૪.૯૫ ટ્રિલિયન (પાંચમું સ્થાન)
-
ભારત: $૪.૯૨ ટ્રિલિયન (છઠ્ઠું સ્થાન)
સેમિકન્ડક્ટર કંપનીની તેજીથી તાઇવાનને ફાયદો
તાઇવાનના શેરબજારનો આ વિકાસ મુખ્યત્વે તેની ચિપમેકર કંપની ‘તાઇવાન સેમિકન્ડક્ટર મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપની’ (TSMC) ને આભારી છે. તાઇવાનના મુખ્ય શેરબજાર ઇન્ડેક્સમાં આ એક જ કંપનીનો હિસ્સો ૪૨% થી વધુ છે. વૈશ્વિક સ્તરે AI ની ભારે માગ વચ્ચે સેમિકન્ડક્ટર સેક્ટરમાં મોનોપોલી ધરાવતી આ કંપનીના શેરમાં ૪૯% નો તોતિંગ ઉછાળો આવ્યો છે. જેનો સીધો ફાયદો તાઇવાનના માર્કેટ કેપને મળ્યો છે.
ભારતીય શેરબજાર કેમ પડ્યું નબળું?
વર્ષ ૨૦૨૬ ના વૈશ્વિક પ્રવાહો અનુસાર, ભારતીય શેરબજાર નબળું પડવાના મુખ્ય કારણો નીચે મુજબ છે:
-
ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો: ઈરાન-ઈઝરાયલ સંઘર્ષના કારણે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે. ભારત ઓઇલની આયાત પર નિર્ભર હોવાથી મોંઘવારીની ચિંતા વધી છે.
-
શેરબજારમાં ૫% નો કડાકો: સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪થી ભારતીય શેરબજારના મુખ્ય ઇન્ડેક્સ સેન્સેક્સ અને નિફ્ટીમાં ૫-૫ ટકાનો ઘટાડો થયો છે.
-
FII ની પીછેહઠ: વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FII) સતત ભારતીય શેરબજારમાંથી પોતાના પૈસા પાછા ખેંચી રહ્યા છે.
-
AI કંપનીઓનો અભાવ: ભારતીય શેરબજારના મુખ્ય મોટા શેરોમાં વૈશ્વિક સ્તરે ધૂમ મચાવનારી AI સંલગ્ન મોટી ટેક્નોલોજી કંપનીઓ સામેલ નથી. આથી ભારત આ વૈશ્વિક તેજીનો ફાયદો ઉઠાવી શક્યું નથી.
