નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે 1 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના બજેટમાં સોવરિન ગોલ્ડ બોન્ડ પર ટેક્સ વસૂલવાની જાહેરાત કરી હતી. આજથી (1 એપ્રિલ, 2026) આ નવો નિયમ લાગુ થઈ ગયો છે. હવે સેકન્ડરી માર્કેટમાંથી ખરીદેલા ગોલ્ડ બોન્ડ પર થતા નફા પર 12.5% લોન્ગ ટર્મ કેપિટલ ગેઈન્સ (LTCG) ટેક્સ ચૂકવવો પડશે.
કોણે ટેક્સ ચૂકવવો પડશે અને કોણે નહીં?
ટેક્સના આ નવા નિયમોને સમજવા માટે નીચે મુજબના બે ભાગ છે:
1. જેમને ટેક્સ ચૂકવવો પડશે:
-
જો તમે સ્ટોક એક્સચેન્જ (BSE, NSE), બ્રોકિંગ પ્લેટફોર્મ અથવા બેંકોના નેટ બેંકિંગ દ્વારા (સેકન્ડરી માર્કેટમાંથી) ગોલ્ડ બોન્ડ ખરીદ્યા હોય.
-
ભલે તમે તેને પૂરા 8 વર્ષના મેચ્યોરિટી પિરિયડ સુધી રાખો, તો પણ આ કમાણી પર 12.5% ટેક્સ લાગશે.
2. જેમને ટેક્સમાં છૂટ મળશે:
-
જે રોકાણકારોએ સીધા RBI (રિઝર્વ બેંક) પાસેથી પ્રાઈમરી માર્કેટમાં ગોલ્ડ બોન્ડ ખરીદ્યા છે.
-
જો તેઓ મેચ્યોરિટી (8 વર્ષ) સુધી બોન્ડ પોતાની પાસે રાખે અને પછી રિડીમ કરે, તો તેમને કેપિટલ ગેઈન્સ ટેક્સમાંથી સંપૂર્ણ મુક્તિ મળશે.
RBI પાસેથી ખરીદનારાઓ માટે ખાસ શરત
જો તમે સીધા RBI પાસેથી ગોલ્ડ બોન્ડ ખરીદ્યા હોય, તો ટેક્સ બચાવવા માટે તમારે તેને પૂરા 8 વર્ષ સુધી રાખવા પડશે. જો તમે 5 વર્ષ પછી તેને વેચો છો, તો તમારે પણ લોન્ગ ટર્મ કેપિટલ ગેઈન્સ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે.
વ્યાજ પર મળતી આવકનું શું?
સોવરિન ગોલ્ડ બોન્ડ પર રોકાણકારોને વાર્ષિક 2.5% વ્યાજ મળે છે. આ વ્યાજની આવક પર કોઈ ફેરફાર થયો નથી. તે ‘અન્ય સ્ત્રોતોમાંથી આવક’ (Income from Other Sources) તરીકે ગણાશે અને તમારા ટેક્સ સ્લેબ મુજબ તેના પર ટેક્સ લાગતો રહેશે.
