ગુજરાતમાં શરૂ થયેલી વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત રિજનલ કોન્ફરન્સમાં સેમિકંડક્ટર ક્ષેત્રને લઈને ખૂબ જ મહત્વના સમાચાર સામે આવ્યા છે. આ અંતર્ગત યોજાયેલા એક ખાસ સેમિનારમાં ભારત સરકારના ‘ઇન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન’ના ડાયરેક્ટર ડૉ. મનિષકુમાર હુડાએ હાજરી આપી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે સેમિકંડક્ટર ઉત્પાદનમાં અત્યારે આખું ગુજરાત દેશમાં મોખરે છે.
દેશના અડધા પ્રોજેક્ટ્સ એકલા ગુજરાતમાં
ડાયરેક્ટરના જણાવ્યા મુજબ, ભારત સરકારે દેશભરમાં સેમિકંડક્ટર ઉત્પાદન માટે અત્યાર સુધીમાં કુલ 12 પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી આપી છે. સૌથી મોટી વાત એ છે કે આ 12માંથી 6 પ્રોજેક્ટ્સ એકલા ગુજરાતમાં જ સ્થાપવામાં આવી રહ્યા છે.
ગુજરાતની આ સફળતા પાછળનું મુખ્ય કારણ રાજ્ય સરકારની વહેલી પોલિસી (નીતિ) છે. ગુજરાતે અન્ય રાજ્યોની સરખામણીએ ઘણી વહેલી સેમિકંડક્ટર નીતિ જાહેર કરીને રોકાણકારોને આકર્ષ્યા હતા. અત્યાર સુધીમાં આ ક્ષેત્રે દેશમાં આશરે 1.70 લાખ કરોડ રૂપિયાનું મોટું રોકાણ થઈ ચૂક્યું છે.
વર્ષ 2035 સુધીમાં ભારત બનશે આત્મનિર્ભર
ભવિષ્યનો રોડમેપ: ડૉ. મનિષકુમાર હુડાએ દાવો કર્યો છે કે વર્ષ 2035 સુધીમાં ભારત પોતાની જરૂરિયાતના 50 ટકા સેમિકંડક્ટરનું ઉત્પાદન દેશમાં જ કરતું થઈ જશે.
વર્ષ 2030 સુધીમાં વિશ્વભરમાં સેમિકંડક્ટરની માંગ 110 બિલિયન ડોલરથી વધીને એક ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચવાની શક્યતા છે. ભારત વર્ષ 1999થી જ સેમિકંડક્ટરની ડિઝાઇનની મુખ્ય પ્રક્રિયા પર કામ કરી રહ્યું છે. આ જ મજબૂત પકડ અને વિશાળ માર્કેટના કારણે હવે મોટી વિદેશી કંપનીઓ ભારતમાં રોકાણ કરવા આવી રહી છે.
એક ચિપ બનાવવા કેટલા સંસાધનો જોઈએ?
સેમિકંડક્ટર એટલે કે એક નાની ચિપ બનાવવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ જટિલ છે અને તેમાં મોટી માત્રામાં સંસાધનો વપરાય છે:
-
પાણીની જરૂરિયાત: માત્ર એક ચિપ બનાવવા માટે 140 લિટર શુદ્ધ પાણીની જરૂર પડે છે.
-
વીજળીનો વપરાશ: એક ચિપ બનાવવા માટે 1.5 કિલોવોટ વીજળી વપરાય છે.
-
અવિરત સપ્લાય: આ પ્લાન્ટ્સ માટે સતત અને અટક્યા વગરનો વીજ સપ્લાય આપવો અનિવાર્ય છે.
ભારત પાસે આ પ્રકારની તમામ સુવિધાઓ અને ક્ષમતા ઉપલબ્ધ છે. આગામી સમયમાં દેશમાં બીજા 6 નવા પ્રોજેક્ટ્સ શરૂ થવાની સંભાવના છે, જેના માટે હાલમાં વિવિધ રાજ્યો વચ્ચે મોટી સ્પર્ધા ચાલી રહી છે.
