બજારમાં મળતા પેક્ડ અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડમાં ખાંડ કે પોષક તત્વોનું પ્રમાણ કેટલું છે તે જાણવું હવે ખૂબ જ સરળ બનશે. સંસદની સ્ટેન્ડિંગ કમિટીએ ખાદ્ય નિયામક FSSAI ને ‘ફ્રન્ટ-ઓફ-પેક ન્યુટ્રિશન લેબલિંગ’ (FOPNL) નિયમોને સમયમર્યાદામાં આખરી ઓપ આપીને લાગુ કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે. ડ્રાફ્ટ નિયમો જાહેર થયાના બે વર્ષ પછી પણ તેનો અમલ ન થવા સામે સમિતિએ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.
FSSAI ની ધીમી કામગીરી સામે સંસદીય સમિતિનો અસંતોષ
ગ્રાહક બાબતોની સ્ટેન્ડિંગ કમિટીએ સંસદમાં રજૂ કરેલા પોતાના રિપોર્ટમાં FSSAI ની ધીમી કામગીરી સામે નારાજગી દર્શાવી છે.
-
FSSAI દ્વારા 13 સપ્ટેમ્બર 2022 ના રોજ ડ્રાફ્ટ નિયમો જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા.
-
ત્યારબાદ 14,000 થી વધુ વાંધા અને સૂચનો મળ્યા હતા, જેની હાલ સમીક્ષા ચાલી રહી છે.
-
બે વર્ષથી વધુ સમયનો વિલંબ થતાં ગ્રાહકોને ખાસ કરીને બાળકોના પેક્ડ ફૂડમાં ખાંડના પ્રમાણની સ્પષ્ટ માહિતી મળી શકતી નથી.
વર્તમાન લેબલિંગ સમજવામાં શું મુશ્કેલી છે?
હાલમાં પેક્ડ ફૂડના પેકેટ પાછળ ખૂબ જ નાના અક્ષરોમાં ન્યુટ્રિશનલ ડેટા લખેલો હોય છે, જે ગાણિતિક આંકડાઓ પર આધારિત હોય છે.
-
આંકડાઓ ગ્રામ અથવા ‘ડેઇલી રેકમેન્ડેડ ડોઝ’ (RDA) ના ટકાવારી સ્વરૂપમાં હોય છે.
-
ખરીદી કરતી વખતે સામાન્ય ગ્રાહકો માટે આ જટિલ આંકડાઓ સમજીને હેલ્ધી ફૂડ પસંદ કરવું મુશ્કેલ બને છે.
-
પેકેટની આગળના ભાગે સ્પષ્ટ સંકેત ન હોવાને કારણે ગ્રાહકો યોગ્ય નિર્ણય લઈ શકતા નથી.
‘કલર-કોડેડ’ લેબલિંગ માટે સમિતિના સૂચનો
સંસદીય સમિતિએ FSSAI ને પેકેટ જોતાં જ સમજી શકાય તેવી 3 કલરની સિસ્ટમ અપનાવવા ભલામણ કરી છે:
-
લાલ રંગ: વધુ ખાંડ ધરાવતા અને નુકસાનકારક ઉત્પાદનો માટે.
-
પીળો રંગ: મધ્યમ ખાંડનું પ્રમાણ ધરાવતા ઉત્પાદનો માટે.
-
લીલો રંગ: ઓછી ખાંડ ધરાવતા અને હેલ્ધી ઉત્પાદનો માટે.
આ ઉપરાંત, જે પ્રોડક્ટ્સમાં ખાંડનું પ્રમાણ ખૂબ વધારે હોય તેના પર સ્પષ્ટ અને મોટી ચેતવણીનું લેબલ છાપવું પણ ફરજિયાત બનાવવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે.
