દોહા/નવી દિલ્હી: કતારના પૂર્વ અમીર (શાસક) શેખ હમદ બિન ખલીફા અલ થાનીનું (Sheikh Hamad Bin Khalifa Al Thani) ૭૪ વર્ષની વયે નિધન થયું છે. કતારની સત્તાવાર સમાચાર એજન્સી (QNA) એ આ અહેવાલની પુષ્ટિ કરી છે. શેખ હમદ એ જ દીર્ઘદ્રષ્ટા નેતા હતા જેમણે પોતાના રાજદ્વારી અને આર્થિક નિર્ણયોથી કતારને વિશ્વનો સૌથી ધનિક દેશ બનાવ્યો હતો. પરંતુ તેમની ઓળખ માત્ર સત્તા અને રાજકારણ પૂરતી મર્યાદિત નહોતી; આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા અને વેલ્થ રિપોર્ટ્સ (Wealth Reports) ના આંકડા દર્શાવે છે કે તેમની અંગત જિંદગી અને શાહી શોખ સામાન્ય માણસની કલ્પનાની બહાર હતા.
બ્રિટનની મહારાણી કરતાં પણ વધુ અંગત સંપત્તિ (Net Worth Comparison)
કતારના આ પૂર્વ શાસકની અમીરીનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય છે કે તેમની સરખામણી સીધી બ્રિટિશ રાજઘરાના સાથે થતી હતી. ફોર્બ્સ (Forbes) મેગેઝિનના આંકડા મુજબ, બ્રિટનની દિવંગત મહારાણી એલિઝાબેથ દ્વિતીયની ખાનગી સંપત્તિ આશરે ૫૦૦ મિલિયન ડોલર (આશરે રૂ. ૪,૧૦૦ કરોડ) હતી, જ્યારે શેખ હમદની વ્યક્તિગત સંપત્તિ ૨ થી ૨.૫ બિલિયન ડોલર (આશરે રૂ. ૨૦,૦૦૦ કરોડ) ની વચ્ચે આંકવામાં આવી છે.
બ્રિટિશ મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, શેખ હમદે જે ‘કતાર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ઓથોરિટી’ (Qatar Investment Authority) નો પાયો નાખ્યો હતો, તેની પાસે લંડનમાં બ્રિટનના શાહી પરિવાર (Crown Estate) કરતાં પણ વધુ મિલકતો (જેમ કે હેરડ્સ, ધ શાર્ડ અને હીથ્રો એરપોર્ટમાં હિસ્સેદારી) છે. બ્રિટિશ શાહી પરિવારની કુલ ટ્રસ્ટ પ્રોપર્ટી ૨૮ અબજ ડોલરની છે, પરંતુ તે રાજા કે રાણીની ખાનગી માલિકીની હોતી નથી. જ્યારે શેખ હમદ પાસે પોતાની અબજો ડોલરની અંગત સંપત્તિ ઉપરાંત આ સરકારી ફંડ પર પણ સીધું નિયંત્રણ હતું.
૩ પત્નીઓ અને ૨૪ બાળકોનો શાહી પરિવાર (Royal Family)
અરબ રાજઘરાનાના સત્તાવાર રેકોર્ડ મુજબ, શેખ હમદે ત્રણ લગ્ન કર્યા હતા. તેમની પત્નીઓના નામ શેખા મરયમ, શેખા મોઝા અને શેખા નૂરા છે. આમાંથી તેમની બીજી પત્ની શેખા મોઝા બિંત નાસિર વૈશ્વિક સ્તરે તેમના શાનદાર ફેશન સેન્સ અને એજ્યુકેશન ફાઉન્ડેશન માટે ભારે પ્રભાવશાળી ચહેરો માનવામાં આવે છે. શેખ હમદના આ ત્રણેય પત્નીઓથી કુલ ૨૪ બાળકો છે, જેમાં ૧૧ દીકરા અને ૧૩ દીકરીઓ સામેલ છે.
સમુદ્રમાં તરતો રૂ. ૨,૫૦૦ કરોડનો મહેલ (The Superyacht – Al Mirqab)
શેખ હમદની વૈભવી લાઇફસ્ટાઇલનું સૌથી મોટું ઉદાહરણ તેમની સુપરયૉટ ‘અલ મિરકાબ’ (Al Mirqab) છે. વર્ષ ૨૦૦૮ માં તૈયાર થયેલી આ વૈભવી યૉટની અંદાજિત કિંમત ૩૦૦ મિલિયન ડોલર (આશરે રૂ. ૨,૫૦૦ કરોડ) છે. તેને ‘તરતો મહેલ’ કહેવામાં આવે છે કારણ કે તેમાં આધુનિક સિનેમા હોલ, ઇનડોર સ્વિમિંગ પૂલ, જકુઝી, હેલિપેડ અને મહેમાનો માટે અત્યંત લક્ઝુરિયસ વીઆઈપી (VIP) સુટ્સ ઉપલબ્ધ છે.
વિના રક્તપાત તખ્તાપલટ અને સત્તાનું હસ્તાંતરણ (Political Legacy)
શેખ હમદની રાજકીય સફર પણ કોઈ ફિલ્મી વાર્તા જેવી રહી છે. બીબીસી (BBC) ના આર્કાઇવ્સ મુજબ, ૧૯૯૫ માં જ્યારે તેમના પિતા સ્વિટ્ઝરલેન્ડમાં રજાઓ મનાવી રહ્યા હતા, ત્યારે શેખ હમદે કોઈ પણ લોહી વહેવડાવ્યા વિના તખ્તાપલટ (Coup) કરીને કતારની સત્તા સંભાળી હતી. ત્યાર બાદ તેમણે દેશના નેચરલ ગેસ (LNG) ભંડારનો એવો કુશળ ઉપયોગ કર્યો કે કતાર આર્થિક બાબતોમાં વિશ્વમાં મોખરે પહોંચી ગયું. જે સત્તા તેમણે બળવો કરીને મેળવી હતી, તે જ સત્તા તેમણે ૨૦૧૩ માં ૬૧ વર્ષની ઉંમરે કોઈ પણ વિવાદ વિના શાંતિપૂર્ણ રીતે પોતાના પુત્ર શેખ તમીમને સોંપીને આરબ જગતમાં એક અનોખી મિસાલ કાયમ કરી હતી.
