ભારતમાં ટેલિફોન ફ્રોડ અને સ્પામ કોલ્સને રોકવા માટે કેન્દ્ર સરકાર અને ટ્રાઈ (TRAI) દ્વારા એક ક્રાંતિકારી સુવિધા ‘Calling Name Presentation’ (CNAP) લૉન્ચ કરવામાં આવી રહી છે. આ સુવિધા હેઠળ, હવે અજાણ્યા નંબર પરથી કોલ આવશે ત્યારે તેનું KYC મુજબનું સત્તાવાર નામ તમારી સ્ક્રીન પર ફ્લેશ થશે.
શું છે આ નવી CNAP વ્યવસ્થા?
અત્યાર સુધી આપણે અજાણ્યા નંબરની ઓળખ માટે ‘Truecaller’ જેવી એપ્સ પર આધાર રાખવો પડતો હતો. પરંતુ હવે ટેલિકોમ કંપનીઓ સીધા જ ગ્રાહકના આધાર કાર્ડ (KYC) સાથે લિંક્ડ નામનો ઉપયોગ કરશે.
-
જ્યારે કોઈ કોલ કરશે, ત્યારે સિમ કાર્ડ લેતી વખતે જે સત્તાવાર નામ નોંધાવ્યું હશે તે જ દેખાશે.
-
આ માહિતી 100% સચોટ હશે કારણ કે તે સરકારી દસ્તાવેજો પર આધારિત છે.
ટેસ્ટિંગ શરૂ: 31 માર્ચ 2026 સુધીમાં થશે લાગુ
સરકારે તમામ ટેલિકોમ ઓપરેટર્સને 31 માર્ચ, 2026 સુધીમાં આ સેવા ફરજિયાતપણે શરૂ કરવા આદેશ આપ્યો છે.
-
Jio, Airtel અને Vi: ગુજરાત સહિતના અનેક રાજ્યોમાં ટ્રાયલ્સ શરૂ કરી દીધા છે.
-
BSNL: સરકારી કંપની BSNL પણ આગામી 3-4 મહિનામાં આ સેવા પૂર્ણપણે લાગુ કરવાની તૈયારીમાં છે.
-
શરૂઆતમાં આ સુવિધા 4G અને 5G નેટવર્ક યુઝર્સને મળશે.
તમારા ફોન પર કેવી રીતે કામ કરશે?
-
જો નંબર સેવ ન હોય: તો ફોન કરનારનું ઓફિશિયલ નામ (આધાર મુજબ) સ્ક્રીન પર દેખાશે.
-
જો નંબર સેવ હોય: તમે જે નામથી નંબર સેવ કર્યો હશે તે દેખાશે, પરંતુ થોડી સેકન્ડ માટે તેનું ઓફિશિયલ નામ પણ ફ્લેશ થશે.
-
પ્રાઇવસી: જો કોઈ યુઝર ઈચ્છે કે તેનું નામ બીજાને ન દેખાય, તો તેને આ સુવિધા બંધ કરવાનો વિકલ્પ પણ આપવામાં આવશે.
ફ્રોડ અને હેરાનગતિમાં આવશે ઘટાડો
આ નવી સિસ્ટમ લાગુ થવાથી ફેક કોલ્સ, બેન્ક ફ્રોડ અને અજાણ્યા નંબરથી થતી હેરાનગતિમાં મોટો ઘટાડો આવશે. હવે છેતરપિંડી કરનારાઓ પોતાની ઓળખ છુપાવી શકશે નહીં.
