હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર ઈરાન પકડ ઢીલી નહીં કરે, જાણો શું છે તેની પાછળના કારણો

તેહરાન: અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સીઝફાયર હોવા છતાં નિવેદનબાજી તેજ બની છે. એક પ્રખ્યાત થિંક ટેન્ક ‘ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર ધ સ્ટડી ઓફ વોર’ (ISW) ના અભ્યાસ મુજબ, હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર ઈરાન પોતાનું નિયંત્રણ છોડવા તૈયાર નથી અને અમેરિકાના દબાણ સામે ઝૂકવાની તેની શક્યતા ઘણી ઓછી છે.

ઈરાનની બદલાયેલી રણનીતિ

• નક્કર વલણ: ઈરાની સેના IRGC ના પ્રમુખ મેજર જનરલ અહમદ વાહિદીનો દૃષ્ટિકોણ હવે તેહરાનમાં સૌથી પ્રભાવશાળી બની રહ્યો છે.

• પરમાણુ મુદ્દે શરત: ઈરાની રાજનેતાઓ હવે એકમત થઈ રહ્યા છે કે જ્યાં સુધી અમેરિકા તેમના બંદરો પરથી નૌકાદળની નાકેબંધી નહીં હટાવે, ત્યાં સુધી પરમાણુ મુદ્દે કોઈ ચર્ચા કરવામાં આવશે નહીં.

• ઓમાનની ભૂમિકા: ઈરાન હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી પસાર થતા જહાજો પાસેથી ટોલ (શુલ્ક) વસૂલવાની યોજનામાં ઓમાનને સામેલ કરી શકે છે, જેથી તે આ જળમાર્ગ પર પોતાની સાર્વભૌમત્વને કાયદેસરની માન્યતા અપાવી શકે.

સીઝફાયરનો ઉપયોગ અને હૂતી વિદ્રોહીઓ

ISW ના રિપોર્ટ અનુસાર, ઈરાને સીઝફાયરના સમયનો ઉપયોગ તેની મિસાઈલ અને ડ્રોન સેનાને મજબૂત કરવા માટે કર્યો છે. આ ઉપરાંત, અમેરિકા પર દબાણ લાવવા માટે ઈરાન યમનના હૂતી વિદ્રોહીઓ દ્વારા ‘બાબ અલ-મંડેબ’ જળમાર્ગ પર જહાજો પર હુમલા કરાવવા જેવી પેરવી પણ કરી શકે છે.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું કડક વલણ

બીજી તરફ, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે નાકેબંધીને યથાવત રાખવાની મક્કમતા દર્શાવી છે:

• નાકેબંધી વિરુદ્ધ બોમ્બમારો: ટ્રમ્પનું માનવું છે કે ઈરાન પર બોમ્બમારો કરવા કરતા નાકેબંધી વધુ અસરકારક સાબિત થઈ રહી છે.

• કોઈ બાંધછોડ નહીં: ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જ્યાં સુધી ઈરાન પરમાણુ હથિયારો બનાવવાની મહત્વાકાંક્ષા નહીં ત્યજે, ત્યાં સુધી તેની સાથે કોઈ સમજૂતી થશે નહીં.

• લશ્કરી કાર્યવાહીની શક્યતા: જો ઈરાન સમજૂતી માટે તૈયાર નહીં થાય, તો અમેરિકા આગામી સમયમાં લશ્કરી કાર્યવાહી પર પણ વિચાર કરી શકે છે.