જૂનાગઢનું પ્રખ્યાત યાત્રાધામ સતાધાર હવે માત્ર આસ્થા જ નહીં, પણ આત્મનિર્ભરતાનું પ્રતિક બની ગયું છે. સંત આપા ગીગાની આ પવિત્ર જગ્યામાં પર્યાવરણને નુકસાન પહોંચાડ્યા વગર હજારો લોકો માટે ભોજન તૈયાર કરવામાં આવે છે.
ગુજરાતનો સૌથી મોટો બાયોગેસ પ્લાન્ટ
સતાધાર ધામમાં હાલમાં ગુજરાતનો સૌથી મોટી ક્ષમતા ધરાવતો બાયોગેસ પ્લાન્ટ કાર્યરત છે. અહીં 85 ઘનમીટરની ક્ષમતાવાળા 4 પ્લાન્ટ ચાલે છે. એટલું જ નહીં, ટૂંક સમયમાં બીજા 2 નવા પ્લાન્ટ પણ શરૂ થવાના છે.
રોજ 10,000 લોકો લે છે પ્રસાદ
સતાધારમાં વિશાળ અન્નક્ષેત્ર ચાલે છે. અહીં દરરોજ સરેરાશ 10,000 શ્રદ્ધાળુઓ ભોજન પ્રસાદ લે છે. આ આખું રસોડું માત્ર બાયોગેસ પર ચાલે છે.
-
ગાયોની સંખ્યા: 1,000 થી વધુ
-
રોજનું છાણ: 8,000 કિલો (બાયોગેસ બનાવવા માટે વપરાય છે)
-
બચત: અગાઉ રોજ 800 કિલો લાકડું અથવા 15 ગેસ સિલિન્ડર વપરાતા હતા, જે હવે બંધ થયા છે.
ખેતી માટે ઉત્તમ ‘સ્લરી’ ખાતર
મહંત વિજયબાપુના જણાવ્યા મુજબ, ગેસ બન્યા પછી જે સ્લરી (પ્રવાહી કચરો) વધે છે, તેનો ઉપયોગ ખેતીમાં કુદરતી ખાતર તરીકે થાય છે. આનાથી રાસાયણિક ખાતરનો ખર્ચ પણ બચે છે.
સરકાર તરફથી મળે છે મોટી સબસિડી
ગુજરાત એનર્જી ડેવલપમેન્ટ એજન્સી (GEDA) આ માટે સહાય આપે છે:
-
બિનનફાકીય સંસ્થાઓને: પ્લાન્ટના ખર્ચના 75% સબસિડી.
-
નફાકીય સંસ્થાઓને: પ્લાન્ટના ખર્ચના 50% સબસિડી.
રાજ્યમાં અત્યાર સુધીમાં 193 થી વધુ સંસ્થાઓમાં આવા પ્લાન્ટ કાર્યરત થયા છે. સતાધારની આ પહેલ અન્ય ધાર્મિક સ્થાનો માટે પણ એક પ્રેરણા છે.
