Al Jusufi : પશ્ચિમ એશિયા (West Asia) માં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ વચ્ચે આંતરરાષ્ટ્રીય જળસીમામાં કોમર્શિયલ જહાજો પરના હુમલાઓ વધુ ઘાતક બન્યા છે. ઓમાનના દરિયાકાંઠે ભારતીય ધ્વજ ધરાવતા માલવાહક જહાજ ‘એમએસવી અલ જુસુફી’ (MSV Al Jusufi) પર અજાણ્યા હવાઈ પદાર્થ (પ્રોજેક્ટાઇલ) વડે હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. આ હુમલામાં ગુજરાતના દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લાના ૨૬ વર્ષીય ભારતીય ખલાસીનું સારવાર દરમિયાન મોત નીપજ્યું હતું, જ્યારે જહાજમાં સવાર અન્ય ૧૩ ભારતીય ક્રૂ સભ્યોને ઓમાનના કોસ્ટ ગાર્ડ દ્વારા સહીસલામત બચાવી લેવાયા હતા.
ફેબ્રુઆરી મહિનાથી પશ્ચિમ એશિયામાં શરૂ થયેલા તણાવ બાદ આ સંઘર્ષમાં અત્યાર સુધીમાં જીવ ગુમાવનારા ભારતીયોની સંખ્યા વધીને ૨૩ પર પહોંચી ગઈ છે, જેમાં ૧૫ ખલાસીઓનો સમાવેશ થાય છે.
જહાજ પર હુમલો અને ઘટનાની મુખ્ય વિગતો એક નજરે
કેવી રીતે સર્જાઈ દર્દનાક દુર્ઘટના?
ડિરેક્ટોરેટ ઓફ મેરીટાઇમ એડમિનિસ્ટ્રેશનના અહેવાલ મુજબ:
-
આ કાર્ગો જહાજ ૩૧ ઑક્ટોબરે યુએઈ (UAE) ના હમરિયાહ બંદરેથી નીકળીને ગુજરાતના પોરબંદર બંદરે આવી રહ્યું હતું.
-
સોમવારે સાંજે આશરે ૪:૦૦ વાગ્યે જ્યારે વહાણ ઓમાનના લીમાહ કિનારા નજીકથી પસાર થઈ રહ્યું હતું, ત્યારે અચાનક એક અજાણ્યો હવાઈ પદાર્થ તેના પર ત્રાટક્યો હતો.
-
હુમલો થતાં જ વહાણમાં આગ અને નુકસાન થવાને કારણે તમામ ૧૪ ક્રૂ સભ્યો લાઇફ-રાફ્ટ (Life Raft) ની મદદથી દરિયામાં ઉતરી ગયા હતા.
-
ઓમાનના કોસ્ટ ગાર્ડે તાત્કાલિક બચાવ કામગીરી હાથ ધરી તમામ ૧૪ લોકોને બચાવી લીધા હતા. જોકે, ગંભીર રીતે ઘાયલ થયેલા સલાયાના ૨૬ વર્ષીય નાવિક ગાંધાર નહીમ અજીજને ઓમાનના ખસાબ પોર્ટની હોસ્પિટલમાં લઈ જતી વખતે રસ્તામાં જ દમ તોડી દીધો હતો.
કેન્દ્રીય શિપિંગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે વ્યક્ત કર્યો ઘેરો શોક
કેન્દ્રીય શિપિંગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર આ દુઃખદ સમાચારની પુષ્ટિ કરતાં જણાવ્યું:
-
“ઓમાનના દરિયાકાંઠે અલ જુસુફી જહાજ પર અજાણ્યા પદાર્થ વડે હુમલો થયો હતો. ઓમાન કોસ્ટ ગાર્ડે ૧૩ ભારતીય ખલાસીઓને સુરક્ષિત બહાર કાઢ્યા છે, પરંતુ અત્યંત દુઃખ સાથે જણાવવું પડે છે કે ગુજરાતના આપણા બહાદુર ખલાસી ગાંધાર નહીમ અજીજ ગંભીર ઈજાઓ સામે ઝઝૂમતાં શહીદ થયા છે.”
-
મસ્cat સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસ ઓમાનના સત્તાવાળાઓ સાથે સતત સંપર્કમાં છે અને બચેલા તમામ ૧૩ નાગરિકો તેમજ મૃતકના પાર્થિવ દેહને વહેલી તકે વતન ગુજરાત લાવવાની કાનૂની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે.
વિદેશ મંત્રાલય (MEA) નો આકરો વિરોધ: ‘વેપારી જહાજો પર હુમલા તાત્કાલિક બંધ થવા જોઈએ’
ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે આ હુમલાની આકરી નિંદા કરીને કૂટનીતિક સ્તરે અવાજ ઉઠાવ્યો છે:
-
વિદેશ મંત્રાલયે સત્તાવાર નિવેદનમાં જણાવ્યું કે, “આ વિસ્તારમાં કોમર્શિયલ શિપિંગ અને નાગરિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને નિશાન બનાવવાની સતત વધતી ઘટનાઓ અત્યંત ચિંતાજનક છે. અમે ફરી એકવાર માંગણી કરીએ છીએ કે હિંસા અને તણાવ તાત્કાલિક ઘટાડવામાં આવે અને રાજદ્વારી વાટાઘાટો દ્વારા શાંતિ સ્થાપવામાં આવે.”
-
મંત્રાલયે ભારપૂર્વક કહ્યું કે આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાઓ મુજબ વૈશ્વિક જળમાર્ગો પર કોઈ પણ અવરોધ વિના મુક્ત નેવિગેશન અને વેપારની સલામતી તાત્કાલિક પુનઃસ્થાપિત થવી જોઈએ.
વિશ્વમાં ભારતીય નાવિકોનું યોગદાન અને સુરક્ષા સામે પડકાર
વિશ્વભરમાં ફિલિપાઇન્સ બાદ ભારત બીજા ક્રમે સૌથી વધુ ખલાસીઓ (Seafarers) ધરાવે છે:
-
ભારતના ૩,૨૦,૦૦૦ થી વધુ નાવિકો વૈશ્વિક મર્ચન્ટ નેવીમાં સેવા આપી રહ્યા છે, જેમાંથી ૧૮,૦૦૦ થી વધુ ખલાસીઓ હાલ પશ્ચિમ એશિયાના અત્યંત સંવેદનશીલ જળમાર્ગોમાં ફરજ બજાવી રહ્યા છે.
-
સતત થતા મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલાઓએ ભારતીય શિપિંગ ક્ષેત્ર અને સાગરખેડૂ પરિવારોની ચિંતામાં મોટો વધારો કર્યો છે.
