જો પૃથ્વી અચાનક પોતાની ધરી પર ફરતી બંધ થઈ જાય તો શું થાય? જાણો પલકવારમાં સર્જાનારી પ્રલયંકર તબાહીનું વિજ્ઞાન

સૌરમંડળમાં પૃથ્વીનું પોતાની ધરી પર સતત પરિભ્રમણ (Rotation) કરવું એ જ પૃથ્વી પર જીવન અસ્તિત્વમાં હોવાનું સૌથી મોટું આધારસ્તંભ છે. આ ગતિને કારણે જ દિવસ-રાતનું ચક્ર ચાલે છે અને કુદરતી વાતાવરણનું સંતુલન જળવાઈ રહે છે.

પરંતુ જો પૃથ્વી કોઈ ક્ષણે અચાનક ફરવાનું બંધ કરી દે, તો માત્ર થોડી જ સેકન્ડોમાં સમગ્ર દુનિયાનો નકશો બદલાઈ જશે. વિજ્ઞાન અનુસાર, આ અકલ્પનીય ઘટનાથી એવી વિનાશક આપત્તિ સર્જાશે જેમાં માનવ સભ્યતાનું અસ્તિત્વ સંપૂર્ણપણે ભૂંસાઈ જઈ શકે છે.

મુખ્ય મુદ્દા (Highlights):

• પૃથ્વી વિષુવવૃત્ત (Equator) પર આશરે 1,670 થી 1,700 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે ફરે છે; અચાનક બ્રેક લાગતાં જડત્વ (Inertia) ના નિયમ મુજબ સપાટી પરની તમામ વસ્તુઓ પૂર્વ દિશામાં ફંગોળાઈ જશે.

• 1,700 કિમી/કલાકની સુપરસોનિક ઝડપે ફૂંકાનારા તોફાની પવનો શહેરો, ઇમારતો અને પહાડોને ક્ષણભરમાં જમીનદોસ્ત કરી દેશે.

• સમુદ્રનું પાણી અટક્યા વિના કિનારા તોડીને હજારો ફૂટ ઊંચી મહાકાય સુનામી સર્જશે, જે ખંડોના મોટા ભૂભાગોને જળબંબાકાર કરી દેશે.

• સેન્ટ્રીફ્યુગલ ફોર્સ ગાયબ થતાં મહાસાગરોનું પાણી ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવો તરફ ધકેલાશે, જેનાથી વચ્ચેનો ભાગ એક વિશાળ સુપર-કોન્ટિનેન્ટ બની જશે.

• 24 કલાકનું દૈનિક ચક્ર ખતમ થઈને 6 મહિનાનો સળગતો ગરમ દિવસ અને 6 મહિનાની થીજી જતી અંધારી રાત શરૂ થશે.

• ધરતીનું ચુંબકીય ક્ષેત્ર (Magnetic Field) નબળું પડતાં સૂર્યના ઘાતક કોસ્મિક રેડિયેશન સીધા સપાટી પર ત્રાટકશે.

જો પૃથ્વીનું પરિભ્રમણ બંધ થાય તો શું પરિણામ આવે?

જડત્વ (Inertia) નો ઘાતક નિયમ

ભૌતિકશાસ્ત્રના નિયમ અનુસાર, પૃથ્વીની સાથે તેના વાતાવરણ, મકાનો, સમુદ્રો અને જીવસૃષ્ટિ પણ 1,700 કિમી પ્રતિ કલાકની ગતિથી ફરી રહ્યા છે. જો ગ્રહ એકાએક થંભી જાય, તો વાતાવરણ અને સપાટી પરની તમામ અસંલગ્ન વસ્તુઓ એ જ પ્રચંડ ઝડપે પૂર્વ દિશામાં આગળ ધકેલાશે. આ આંચકો એટલો ભયાનક હશે કે કોંક્રિટના બિલ્ડિંગો, બ્રિજ અને જમીન ધૂળની જેમ હવામાં ઉડી જશે.

ધ્રુવો તરફ સમુદ્રનું સ્થળાંતર અને ઋતુ વિનાશ

હાલમાં પૃથ્વીના ગોળાકાર ફરવાને લીધે કેન્દ્રત્યાગી બળ (Centrifugal Force) પાણીને વિષુવવૃત્ત તરફ ખેંચી રાખે છે. પરિભ્રમણ બંધ થતાં જ ગુરુત્વાકર્ષણ તમામ સમુદ્રી જળને બંને ધ્રુવો (ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવ) તરફ ખેંચી લેશે. પરિણામે ધ્રુવો પર બે વિશાળ મહાસાગરો સર્જાશે અને પૃથ્વીની વચ્ચેનો ભાગ સમુદ્ર વગરનો એક જંગી સૂકો ભૂમિભાગ બની જશે.

સાથે જ, 6 મહિના સૂર્ય સામે રહેનાર ભાગ અગનગોળો બનીને તમામ જળસ્ત્રોતો સૂકવી નાખશે, જ્યારે પાછળનો 6 મહિના અંધારામાં રહેનાર ભાગ માઈનસ ડિગ્રી તાપમાનમાં બરફ બની જશે, જેના કારણે કોઈપણ જીવનું બચવું અસંભવ થઈ જશે.