DRDO: ભારતના સંરક્ષણ ક્ષેત્રને વધુ સક્ષમ, સ્પર્ધાત્મક અને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે સંરક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા એક મોટો અને ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. સંરક્ષણ મંત્રી રાજનાથ સિંહે ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઈઝેશન (DRDO) દ્વારા વિકસિત કરવામાં આવેલી તમામ પરંપરાગત મિસાઇલ સિસ્ટમની ટેકનોલોજી ભારતીય ખાનગી કંપનીઓ અને સ્થાનિક ઉદ્યોગોને સોંપવા (Transfer of Technology – ToT) ની મંજૂરી આપી દીધી છે. અત્યાર સુધી માત્ર સરકારી ક્ષેત્ર પૂરતું મર્યાદિત રહેલું મિસાઇલ ઉત્પાદન હવે ખાનગી ક્ષેત્રમાં પણ મોટા પાયે શરૂ થશે.
મુખ્ય મુદ્દા (Highlights):
-
DRDO ની તમામ પરંપરાગત મિસાઇલ સિસ્ટમની ટેકનોલોજી ખાનગી અને સ્થાનિક ઉદ્યોગોને ટ્રાન્સફર કરાશે.
-
સંરક્ષણ ઉત્પાદનમાં ખાનગી ક્ષેત્ર અને MSME એકમોની ભાગીદારીથી સપ્લાય ચેઈન મજબૂત બનશે.
-
વિદેશથી થતી મોંઘી સંરક્ષણ આયાત પર નિર્ભરતા ઘટશે અને વિદેશી હૂંડિયામણની બચત થશે.
-
સેનાની સ્થાનિક જરૂરિયાતો પૂરી કર્યા બાદ ભવિષ્યમાં મિત્ર દેશોમાં મિસાઇલ નિકાસનો માર્ગ મોકળો થશે.
ખાનગી ક્ષેત્ર અને MSME માટે સુવર્ણ તક
આ ઐતિહાસિક નીતિગત ફેરફારથી દેશમાં મિસાઇલ ઉત્પાદનની સંપૂર્ણ સપ્લાય ચેઇન સ્થાનિક સ્તરે તૈયાર થશે. DRDO સંશોધન અને વિકાસ (R&D) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે, જ્યારે ખાનગી ઔદ્યોગિક એકમો મોટા પાયે ઉત્પાદન સંભાળશે. આ પ્રક્રિયામાં નાના અને મધ્યમ કદના ઉદ્યોગો (MSME) તેમજ સ્થાનિક ટેકનોલોજી પાર્ટનર્સને વિપુલ તકો મળશે, જેનાથી દેશમાં ટેકનિકલ રોજગારીમાં મોટો વધારો થશે.
આયાત પર નિર્ભરતામાં ઘટાડો અને સેનાનું આધુનિકીકરણ
જ્યારે દેશની પોતાની કંપનીઓ મિસાઇલોનું ઉત્પાદન કરશે ત્યારે સંરક્ષણ આયાત ખર્ચમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે. કટોકટી કે યુદ્ધના સમયે ભારતીય સેનાને વિના વિલંબે હથિયારો અને મિસાઇલોનો અવિરત પુરવઠો મળતો રહેશે. ખાનગી કંપનીઓ વચ્ચેની સ્વસ્થ સ્પર્ધાથી ગુણવત્તા અને નવીનતામાં સુધારો થશે.
ગુણવત્તા ધોરણો અને વૈશ્વિક નિકાસનું લક્ષ્ય
મિસાઇલ ઉત્પાદનમાં જોડાવા માંગતી ખાનગી કંપનીઓએ સંરક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા નિર્ધારિત કરાયેલા કડક ગુણવત્તા ધોરણો, સુરક્ષા માપદંડો અને સરકારી પ્રમાણપત્રો મેળવવા પડશે. સ્થાનિક સ્તરે મજબૂત ઈકોસિસ્ટમ ઊભી થયા બાદ ભારતીય કંપનીઓ ભવિષ્યમાં વૈશ્વિક બજારમાં સ્થાન બનાવીને અન્ય મિત્ર રાષ્ટ્રોને અદ્યતન મિસાઇલ સિસ્ટમની નિકાસ કરી શકશે.
