CNAP : ઑક્ટોબર મહિનો પૂર્ણ થતાં જ ૧ નવેમ્બર ૨૦૨૬થી દેશભરમાં સામાન્ય નાગરિકો, કરદાતાઓ, પેન્શનરો અને વેપારીઓને સીધી અસર કરતા અનેક આર્થિક તથા પ્રશાસનિક નિયમો બદલાવા જઈ રહ્યા છે. એલપીજી સિલિન્ડરના સંશોધિત ભાવોથી માંડીને હાઈવે પર વાર્ષિક ટોલ પાસ, જીએસટીમાં રાહત, ટેલિકોમ ક્ષેત્રે કોલર આઈડી સિસ્ટમ અને ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્નની તારીખો સુધીના આ બદલાવો દરેક વ્યક્તિના માસિક બજેટ સાથે સીધા જોડાયેલા છે.
૧ નવેમ્બરથી લાગુ થનારા મુખ્ય ફેરફારો એક નજરે
૧. LPG સિલિન્ડર અને ATF ના ભાવોની સમીક્ષા
દર મહિનાની પહેલી તારીખે ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (IOCL, BPCL, HPCL) દ્વારા એલપીજી ગેસના દરોની સમીક્ષા કરવામાં આવે છે:
-
૧૯ કિલોના કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ઉપરાંત એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF – હવાઈ ઇંધણ) ના ભાવોમાં ફેરફાર જાહેર થશે.
-
કોમર્શિયલ ગેસના ભાવમાં થતી વધ-ઘટની સીધી અસર હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ અને બહારના ખાનપાનના બિલ પર પડે છે.
૨. ₹૧,૫૦૦ નો વાર્ષિક ટોલ પાસ અને ટ્રાફિક નિયમો
કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા નેશનલ હાઈવે પર મુસાફરી કરતા સ્થાનિક નાગરિકોને મોટી રાહત આપતો નિર્ણય લાગુ કરાયો છે:
-
૨૦ કિમી ત્રિજ્યા માટે પાસ: કોઈપણ ટોલ પ્લાઝાની ૨૦ કિલોમીટરની ત્રિજ્યામાં રહેતા સ્થાનિક ખાનગી વાહન માલિકો માટે માત્ર ₹૧,૫૦૦ નો વાર્ષિક ટોલ પાસ અમલમાં મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
-
જૂના વાહનો પર પ્રતિબંધ: દિલ્હીમાં વાયુ પ્રદૂષણ રોકવા માટે વિન્ટર એક્શન પ્લાન અંતર્ગત અન્ય રાજ્યોના જૂના નોન-BS6 વાહનોના પ્રવેશ પર ૩૧ જાન્યુઆરી ૨૦૨૭ સુધી પ્રતિબંધ રહેશે.
-
મુંબઈ-પૂણે લિંક: મુંબઈ-પૂણે એક્સપ્રેસવેની નવી કનેક્ટિંગ લિંક પર ભારે માલવાહક વાહનોની અવરજવર પર કાયમી પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે.
૩. CNAP સેવા: ફોન પર દેખાશે કૉલ કરનારનું સાચું નામ
દૂરસંચાર વિભાગ (DoT) ના આદેશ અનુસાર ૧ નવેમ્બરથી કોલિંગ નેમ પ્રેઝન્ટેશન (CNAP) વ્યવસ્થા લાગુ થઈ રહી છે:
-
તમામ ટેલિકોમ ઓપરેટર્સ (Jio, Airtel, Vi) એ ગ્રાહકના સિમ કાર્ડ લેતી વખતના કેવાયસી (KYC) મુજબનું નામ ઇનકમિંગ કૉલ દરમિયાન સ્ક્રીન પર દર્શાવવું પડશે.
-
આ સુવિધાથી વપરાશકર્તાઓએ થર્ડ-પાર્ટી કૉલર આઈડી એપ્લિકેશન્સ પર નિર્ભર રહેવું નહીં પડે અને સાયબર ફ્રોડ તેમજ અજાણ્યા સ્પામ કૉલ્સથી સુરક્ષા મળશે.
૪. GST નિયમો સરળ: નાના વેપારીઓને મોટી રાહત
નાના અને મધ્યમ વેપારીઓને વેપાર કરવામાં સરળતા (Ease of Doing Business) રહે તે હેતુથી જીએસટી માળખામાં સુધારા કરાયા છે:
-
વેચાણ પછી ગ્રાહકોને અપાતા ડિસ્કાઉન્ટ સંબંધિત નિયમોને પારદર્શક અને સરળ બનાવવામાં આવ્યા છે.
-
ટેક્સ રિફંડમાં વિલંબ ન થાય તે માટે ‘ઓટોમેટિક એપ્રૂવલ’ પ્રણાલી શરૂ કરાઈ રહી છે.
-
₹૫ કરોડથી ઓછું વાર્ષિક ટર્નઓવર ધરાવતા નાના વેપારીઓ માટે સુવ્યવસ્થિત અને સરળ નવી રિટર્ન સિસ્ટમ કાર્યરત કરવામાં આવી છે.
૫. પેન્શનર્સ માટે જીવન પ્રમાણપત્ર અને ITR તારીખ
-
ડિજિટલ લાઇફ સર્ટિફિકેટ: ૮૦ વર્ષથી ઓછી વય ધરાવતા સરકારી પેન્શનરો માટે ૧ નવેમ્બરથી ‘જીવન પ્રમાણપત્ર’ (Life Certificate) જમા કરવાની વિન્ડો ખૂલી રહી છે, જેની અંતિમ તારીખ ૩૦ નવેમ્બર ૨૦૨૬ છે. નિયત સમયમાં પ્રમાણપત્ર રજૂ નહીં કરનાર પેન્શનર્સનું પેન્શન અટકી શકે છે.
-
ITR તારીખ લંબાવાઈ: આવકવેરા વિભાગે ઑડિટના દાયરામાં આવતા તમામ કરદાતાઓ માટે આકારણી વર્ષ (AY) ૨૦૨૬-૨૭ નું ઈન્કમટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કરવાની છેલ્લી તારીખ ૩૧ ઑક્ટોબરથી વધારીને ૨૧ નવેમ્બર ૨૦૨૬ કરી છે.
-
આ ઉપરાંત, દિવ્યાંગ પેન્શન અંગેની નવી માર્ગદર્શિકા હજુ અનિર્ણિત હોવાથી તે હાલ પૂરતી મુલતવી રાખવામાં આવી છે, જ્યારે કેટલીક બેંકો પોતાના ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) અને ધિરાણના વ્યાજદરોમાં સુધારો કરી શકે છે.
