Diwali Shopping : દિવાળીના તહેવારો આડે હવે માંડ એકાદ સપ્તાહનો સમય બાકી રહ્યો છે. આગામી ગુરુવારે અગિયારસથી શરૂ થનારા આ પાવન ઉત્સવો દેવદિવાળી સુધી ધામધૂમથી ચાલશે. જોકે, ઉત્સવના આ માહોલ વચ્ચે હાલ પરંપરાગત બજારોમાં ઘરાકીની ગતિ ધીમી જોવા મળી રહી છે. વેપારી વર્ગ બજારમાં ‘પૈસો ફરતો નથી’ તેવી ફરિયાદ કરી રહ્યો છે, જ્યારે નોકરિયાત વર્ગના હાથમાં પગાર અને બોનસની રોકડ રકમ આવવાની રાહ જોવાઈ રહી છે.
આ વખતે મહિનાની શરૂઆતમાં જ દિવાળીના તહેવારો આવી રહ્યા હોવાથી પગાર અને બોનસ બંને એકસાથે જમા થશે. પરિણામે ૧લી તારીખ પછી બજારોમાં ખરીદીની મોસમ પૂરબહારમાં ખીલશે તેવી વેપારીઓને પ્રબળ આશા છે.
બજારની વર્તમાન સ્થિતિ અને મુખ્ય પરિબળો એક નજરે
ઈ-કોમર્સ અને ક્વિક કોમર્સના કારણે ઓફલાઇન બજાર પ્રભાવિત
પરંપરાગત તહેવારી ખરીદીમાં ઈ-કોમર્સ અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સે મોટો હિસ્સો પડાવી લીધો છે:
-
ભીડ અને પાર્કિંગનો ત્રાસ: શહેરોમાં વધતી ભીડ અને પાર્કિંગની અસુવિધાને લીધે લોકો ગાંધી રોડ કે રિલીફ રોડ જેવા મુખ્ય બજારોમાં રૂબરૂ જવાનું ટાળી રહ્યા છે.
-
ક્વિક ડિલિવરીનો ક્રેઝ: બ્લિંકઇટ અને ઝોમેટો જેવી ક્વિક ડિલિવરી એપ્સ પર નિર્ભર રહેતો મોટો વર્ગ તહેવારોની નાની-મોટી ચીજો પણ ઘરબેઠા એક ક્લિક પર મંગાવી રહ્યો છે. જો આ જ ટ્રેન્ડ ચાલુ રહ્યો તો આગામી વર્ષોમાં પરંપરાગત ખરીદી વધુ સંકોચાઈ શકે છે.
-
ભાવતાલ અને ઓફલાઇન મજા: નિષ્ણાતો અને વડીલોનું માનવું છે કે ઈ-કોમર્સ ગમે તેટલી સસ્તી ચીજો આપે, પરંતુ પરિવાર સાથે બજારોમાં જઈને ખરીદી કરવાનો આનંદ અને ભાવતાલ કરાવવાની મજા ડિજિટલ સ્ક્રીન પર ક્યારેય મળી શકતી નથી. નવી પેઢી (Gen-Z) એ સ્થાનિક સંસ્કૃતિ અને બજારોની રોનક માણવા રૂબરૂ જવું જોઈએ.
બોનસની વહેંચણીથી ફરતો થશે રૂપિયો
દિવાળી પૂર્વે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારો તેમજ વિવિધ કોર્પોરેશનો દ્વારા બોનસની જાહેરાતો શરૂ થઈ ગઈ છે:
-
મુંબઈ મહાનગરપાલિકાનું પગલું: BMC એ તેના કર્મચારીઓ માટે આ વર્ષે ₹૩૩,૦૦૦ નું બોનસ જાહેર કર્યું છે, જે ગત વર્ષના ₹૩૧,૦૦૦ ની સરખામણીએ ₹૨,૦૦૦ વધુ છે.
-
રેલવે અને ટપાલ વિભાગ: ભારતીય રેલવે અને ઇન્ડિયા પોસ્ટ દ્વારા પણ કર્મચારીઓ માટે બોનસની રકમ ચૂકવવાનું શરૂ કરાયું છે.
-
સ્થાનિક અર્થતંત્રને બળ: બોનસ અને દિવાળી એલાઉન્સના નાણાં બજારમાં આવતાની સાથે જ છૂટક વેપારીઓ અને પાથરણાંવાળા શ્રમજીવીઓના વેપારમાં પણ ઉછાળો આવશે, જેનાથી સામાન્ય પરિવારોના ઘરોમાં પણ દિવાળીના સાચા અર્થમાં દીવા પ્રગટી શકશે.
બદલાતી સામાજિક પરંપરાઓ
ખરીદીની રીતો બદલાવાની સાથે તહેવાર ઉજવવાની પરંપરાઓમાં પણ ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે:
-
રૂબરૂ ઘેર-ઘેર જઈને સાલમુબારક કે રામ-રામ કરવાની જૂની પરંપરાની જગ્યાએ હવે સોશિયલ મીડિયા પર વોટ્સએપ મેસેજ મોકલીને શુભેચ્છાઓ પાઠવવાનો ટ્રેન્ડ વધી ગયો છે.
-
તેમ છતાં, બોનસ અને પગારની રોકડ હાથમાં આવતાની સાથે જ આગામી દિવસોમાં સ્થાનિક બજારો ગ્રાહકોથી ધમધમતા થશે તેવી વેપારીઓમાં આશા છે.
