જો તમારું મન પોતાની બચત (Savings) ને એવી જગ્યાએ રોકવાનું છે જ્યાં પૈસા પણ સુરક્ષિત રહે અને રોકાણ પર દર મહિને નિશ્ચિત આવક થતી રહે, તો આ செய்தி તમારા માટે ખાસ છે. ભારતીય પોસ્ટ ઓફિસ દ્વારા ચલાવવામાં આવતી સ્મોલ સેવિંગ સ્કીમ તમારા કામ આવી શકે છે. જેમાં પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇનકમ સ્કીમ (Post Office Monthly Income Scheme – POMIS) શામેલ છે, જે એકવાર રોકાણ કરવા પર દર મહિને રેગ્યુલર ઇનકમની ગેરંટી આપે છે.
રોકાણ કરેલી રકમ પર ‘ZERO’ રિસ્ક
પોસ્ટ ઓફિસ દ્વારા સંચાલિત સ્મોલ સેવિંગ સ્કીમ્સની લોકપ્રિયતા છેલ્લા કેટલાક સમયમાં ઝડપથી વધી છે. આનું મુખ્ય કારણ એ છે કે તેમાં કરવામાં આવેલા કોઈપણ નાના-મોટા રોકાણ પર સુરક્ષાની ગેરંટી ખુદ ભારત સરકાર આપે છે. આનો અર્થ એ છે કે આ પોસ્ટ ઓફિસ સ્કીમ્સ સંપૂર્ણપણે ઝીરો રિસ્ક સ્કીમ (Zero Risk Scheme) છે.
રિટાયરમેન્ટ પછી માટે બેસ્ટ સ્કીમ
પોસ્ટ ઓફિસ MIS સ્કીમ ખાસ કરીને નિવૃત્ત (Retired) લોકો અને જેઓ બજારના જોખમ વિના નિયમિત આવક ઈચ્છે છે તેમના દ્વારા વધુ પસંદ કરવામાં આવે છે. આ સ્કીમ તમારી માસિક આવક પાકી કરી દે છે. નિવૃત્તિ પછી એકમુશ્ત (Lumpsum) રકમ જમા કરવા પર લોક-ઇન પિરિયડ સુધી નક્કી કરેલી રકમ રોકાણકારને મળતી રહે છે.
સરકાર આપી રહી છે આટલું વ્યાજ
મંથલી સેવિંગ સ્કીમ હેઠળ સરકાર દ્વારા વાર્ષિક 7.4 ટકાના ધાસૂ દરે વ્યાજ આપવામાં આવી રહ્યું છે અને રોકાણ પર મળતા વ્યાજનું પેમેન્ટ માસિક ધોરણે મેળવી શકાય છે. એટલે કે દર મહિને કમાણી પાકી! આ સરકારી યોજનામાં માત્ર ₹1,000 ના પ્રારંભિક રોકાણ સાથે ખાતું ખોલાવી શકાય છે. તેમાં જોઈન્ટ એકાઉન્ટ ખોલવાની સુવિધા પણ આપવામાં આવે છે.
એકમુશ્ત રોકાણની લિમિટ
પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇનકમ ગેરંટી આપતી આ MIS સ્કીમ હેઠળ મહત્તમ અને ન્યૂનતમ રોકાણની મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે:
-
સિંગલ એકાઉન્ટ: એક વ્યક્તિ મહત્તમ ₹9 લાખ જમા કરાવી શકે છે.
-
જોઈન્ટ એકાઉન્ટ: જો જોઈન્ટ ખાતું ખોલવામાં આવ્યું હોય, તો તેમાં એકસાથે મહત્તમ ₹15 લાખ સુધીનું રોકાણ કરી શકાય છે.
આ સ્કીમમાં મેચ્યોરિટી પિરિયડ 5 વર્ષનો છે, ત્યારબાદ વ્યાજથી થતી કમાણી તમને મળવાની શરૂ થઈ જાય છે.
દર મહિને કેવી રીતે થશે ₹5,550 ની કમાણી?
પોસ્ટ ઓફિસની આ સ્કીમમાં દર મહિને થતી કમાણીનું કેલ્ક્યુલેશન ખૂબ સરળ છે:
-
જોઈન્ટ એકાઉન્ટ: જો કોઈ રોકાણકાર જોઈન્ટ એકાઉન્ટ ખોલાવીને ₹15 લાખ એકમુશ્ત જમા કરે છે, તો 7.4% ના હિસાબે 5 વર્ષ સુધી દર મહિને ₹9,250 મળશે.
-
સિંગલ એકાઉન્ટ: જો સિંગલ ખાતામાં મહત્તમ નક્કી કરેલી રકમ ₹9 લાખનું રોકાણ કરવામાં આવે છે, તો માસિક આવક ₹5,550 થશે.
સમય પહેલા ખાતું બંધ કરાવવા પર નુકસાન
પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇનકમ સ્કીમમાં વ્યાજની કમાણી માસિક, ત્રિમાસિક, અર્ધવાર્ષિક કે વાર્ષિક ધોરણે પણ લઈ શકાય છે. પરંતુ ધ્યાનમાં રાખો કે પૂરો ફાયદો મેચ્યોરિટી સુધી સ્કીમ ચલાવવા પર જ મળે છે. નક્કી કરેલા સરકારી નિયમો અનુસાર:
-
ખાતું ખુલવાના 1 થી 3 વર્ષની અંદર બંધ કરાવવા પર મૂળ રકમ (Principal) માંથી 2% કપાશે.
-
3 થી 5 વર્ષની વચ્ચે બંધ કરાવવા પર મૂળ રકમમાંથી 1% રકમ કપાશે.
