દેશના કરોડો ગરીબ અને સામાન્ય નાગરિકો માટે ટ્રેન મુસાફરી સૌથી મહત્વપૂર્ણ અને સુલભ માધ્યમ છે. પરંતુ અત્યાર સુધી ટ્રેન અકસ્માત કે દુર્ઘટનાના સમયે મળતા વીમા કવચ (Insurance Cover) ની બાબતમાં ઓનલાઇન અને કાઉન્ટર (ઓફલાઇન) પરથી ટિકિટ ખરીદનારા મુસાફરો વચ્ચે મોટો ભેદભાવ રાખવામાં આવતો હતો. આ ગંભીર વિષય પર સુપ્રીમ કોર્ટે ઐતિહાસિક ચુકાદો આપતાં ભારતીય રેલવેને સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યો છે કે આગામી ૨૭ ઓક્ટોબરથી બે અઠવાડિયાની અંદર રેલવે રિઝર્વેશન કાઉન્ટર પરથી ખરીદવામાં આવતી તમામ ટિકિટો પર પણ ઓનલાઇન જેવું જ વીમા કવચ પૂરું પાડવામાં આવે.
જસ્ટિસ અહસાનુદ્દીન અમાનુલ્લાહ અને જસ્ટિસ આર. મહાદેવનની ખંડપીઠે સામાન્ય મુસાફરોની સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા આ સંવેદનશીલ કેસની સુનાવણી દરમિયાન આ કડક નિર્દેશ જારી કર્યો છે.
ગરીબ અને સામાન્ય મુસાફરો સાથેનો ભેદભાવ દૂર થશે
અદાલતે સુનાવણી દરમિયાન નોંધ્યું હતું કે:
-
કાઉન્ટર પર સામાન્ય વર્ગ નિર્ભર: દેશના મોટાભાગના ગ્રામીણ અને નીચલા વર્ગના મુસાફરો ડિજિટલ સાધનોના અભાવે સ્ટેશન પર જઈને કાઉન્ટર પરથી જ ટિકિટ ખરીદે છે.
-
તંત્રને પૂરતો સમય અપાયો હતો: કોર્ટે જણાવ્યું કે સામાન્ય વર્ગ સુધી આ સુરક્ષા કવચ પહોંચાડવા માટે કોઈ નક્કર વ્યવસ્થા ઊભી કરવા માટે અદાલતે અગાઉ રેલવે પ્રશાસનને પૂરતો સમય આપ્યો હતો, પરંતુ આ દિશામાં કોઈ સંતોષકારક પ્રગતિ જોવા મળી નથી.
-
કડક ડેડલાઇન: સર્વોચ્ચ અદાલતે આદેશ આપ્યો કે ૨૭.૧૦.૨૦૨૬ થી તમામ રેલવે સ્ટેશનોના કાઉન્ટર પરથી વેચાતી ટિકિટો પર પણ મુસાફરોને ઓનલાઇન ટિકિટ જેવું જ સંપૂર્ણ ઇન્શ્યોરન્સ કવર ફરજિયાતપણે મળવું જોઈએ. જો આ નિયમ લાગુ કરવામાં કોઈ ક્ષતિ જણાશે તો તેની સીધી જવાબદારી રેલવે બોર્ડની રહેશે.
રેલવેના પોકળ વચનો સામે કોર્ટે ‘ઊંડી નિરાશા’ દર્શાવી
અગાઉ ૬ ઓક્ટોબરના રોજ પણ સુપ્રીમ કોર્ટે રેલવે તંત્રના બિનજવાબદાર અને ઢીલા વલણ સામે આકરી નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી:
-
ખંડપીઠે ટકોર કરી હતી કે મુસાફરોની સુરક્ષા જેવા અતિ સંવેદનશીલ મામલાને રેલવેના ઉચ્ચ અધિકારીઓએ સાવ હળવાશથી લીધો છે.
-
રેલવે અદાલત સમક્ષ માત્ર પગલાં લેવાઈ રહ્યા હોવાના પોકળ આશ્વાસનો આપતું રહ્યું છે અને તેના વચનો માત્ર કાગળ પર જ સીમિત રહ્યા છે.
રેલવે બોર્ડના ચેરમેન અને સભ્યો ૧૬ નવેમ્બરે કોર્ટમાં હાજર થશે
અધિકારીઓના આવા ઉદાસીન વલણને ગંભીરતાથી લઈને સુપ્રીમ કોર્ટે રેલવે તંત્ર સામે આકરું વલણ અપનાવ્યું છે:
-
કોર્ટે રેલવે બોર્ડના ચેરમેન તેમજ બોર્ડના તમામ સભ્યોને ૧૬ નવેમ્બરના રોજ બપોરે ૩:૦૦ વાગ્યે રૂબરૂ કોર્ટ સમક્ષ હાજર રહેવાનો ફરમાન કર્યો છે.
-
અદાલતે આકરી ચેતવણી ઉચ્ચારી છે કે જો કોર્ટ સમક્ષ અપાતી ખાતરીઓનું યોગ્ય પાલન નહીં થાય તો રેલવે બોર્ડના સભ્યોને અંગત રીતે જવાબદાર ઠેરવીને કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
